Showing posts with label οροπέδιο Λασιθίου. Show all posts
Showing posts with label οροπέδιο Λασιθίου. Show all posts

Sunday, 11 January 2026

ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΛΑΣΙΘΙΟΥ (ΤΖΕΡΜΙΑΔΟ ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΝΗΣΙΜΟΥ – ΚΑΡΦΙ – ΛΑΓΟΥ)

Την Κυριακή 11-1-2026 ο Ορειβατικός Σύλλογός Αγίου Νικολάου, παρά τις αντίξοες καιρικές συνθήκες, ολοκλήρωσε μια διαδρομή ψηλά στο Οροπέδιο Λασιθίου. Η διαδρομή ήταν αφιερωμένη στη μνήμη δύο μελών του συλλόγου μας, που χάσαμε πρόσφατα: τον Θανάση Κολοτούρο και τη Δώρα Καπλάνη.

Ομαδική από τον λόφο του Τιμίου Σταυρού πάνω απ' το Τζερμιάδο με την ωραία θέα στο οροπέδιο Λασιθίου

Ξεκινήσαμε μέσα από το κεφαλοχώρι του οροπεδίου, το Τζερμιάδο και ανηφορίσαμε την κακοτράχαλη πλαγιά, για να φτάσουμε στην εκκλησία του Τίμιου Σταυρού, που δεσπόζει πάνω από το χωριό, προσφέροντας πανέμορφη θέα προς ολόκληρο το οροπέδιο. Το ψιλόβροχο που έπεφτε κατά διαστήματα μάς συντρόφευε σχεδόν σε όλη τη διαδρομή και αρκετές φορές ήταν έντονο.

Εκκίνηση απ' το Τζερμιάδο, στα 840 μ. υψόμετρο και 640 κατοίκους, έδρα του Δήμου Οροπεδίου. ΚΑΤΩ: Εικόνες της περιοχής, που έχει αναπτυγμένο τον αγροτικό και κτηνοτροφικό τομέα.


Φημισμένο για τα οπωροκηπευτικά 


Τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί και σε τουριστικό προορισμό

Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού δεσπόζει πάνω απ' το Τζερμιάδο. Δεν είναι γνωστό πότε κτίστηκε. Σύμφωνα με την παράδοση είναι γαλακτοκτισμένος, χρησιμοποιήθηκε δηλαδή για την κατασκευή του γάλα αντί για νερό. Ο κτήτορας του, λένε, είχε διαπράξει έγκλημα, φόνο, χωρίς τη θέλησή του και εκπληρώνοντας το τάμα του, για να συγχωρεθεί η μεγάλη αμαρτία του, έφτιαξε τον Τίμιο Σταυρό (πλ.www.visitlasithi.gr)

Θέα απ' το προαύλιο της εκκλησίας στο οροπέδιο Λασιθίου
Κατόπιν κατηφορίσαμε προς το οροπέδιο Νήσιμου, όπου παρεκκλίναμε της πορείας μας για να επισκεφθούμε το εκκλησάκι της Αγίας Αριάδνης, το μοναδικό σε όλη τη χώρα με αυτό το όνομα. Συνεχίσαμε διασχίζοντας ολόκληρο το μικρό οροπέδιο και ανεβήκαμε ακόμη μία κακοτράχαλη ανηφόρα, από την κορυφή της οποίας φαινόταν η βόρεια ακτογραμμή του Λασιθίου αλλά και το Αιγαίο.

Εκκλησάκι της Αγίας Αριάδνης στο οροπέδιο Νήσιμου, το μοναδικό σ' όλη την Ελλάδα με αυτό το -αρχαίο μινωικό- όνομα, που εορτάζει στις 18 Σεπτεμβρίου. Σύμφωνα με το ekriti: Η Αγία Αριάδνη έζησε στα χρόνια των βασιλέων Αδριανού και Αντωνίνου (117 - 139 μ.Χ.). Ο αφέντης της Τέρτυλος, ένας από τους ισχυρότερους πρόκριτους της πόλης, την πίεζε να επανέλθει στην ειδωλολατρία -την έδειραν σκληρά και τη βασάνισαν για πολύ, αφού έγδαραν τις σάρκες της με σιδερένια νύχια. Για να αποφύγει περισσότερες πιέσεις, εγκατέλειψε το σπίτι του κυρίου της. Και ενώ την καταδίωκαν, έπεσε σε γκρεμό όπου και βρήκε τον θάνατο.

Οροπέδιο Νήσιμου στη βροχή. Η ονομασία προέρχεται (πιθανότατα)  από το όνομα του μαθητή του Αποστόλου Παύλου Ονήσιμου, στο όνομα του οποίου πιθανά να υπήρχε παλαιότερα ναός (πλ.www.visitlasithi.gr)

Οροπέδιο από πιο ψηλά
Θέα στην ΒΔ πλευρά της Κρήτης και στο μισο-άδειο φράγμα του Αποσελέμη

Η συνέχεια ήταν κατηφορική μέχρι σχεδόν πάνω από το χωριό Κράσι. Το μονοπάτι απαιτούσε άλλη μία ανηφόρα για να φτάσουμε στη Βιτσιλόβρυση, όπου τρέχει το νερό από την ομώνυμη πηγή. Πάνω από εμάς δέσποζε επιβλητικό το Καρφί, λόφος κατοικημένος απ’ τα μινωικά χρόνια. Δεν τον επισκεφθήκαμε όμως λόγω της βροχής αλλά και του ισχυρού ανέμου. Στα δεξιά μας είχαμε την όμορφη θέα με το μοναστήρι της Κεράς και, στο βάθος, το χωριό Αβδού καθώς και το σχεδόν άδειο φράγμα του Αποσελέμη. Μπροστά μας, δεξιά, το Σελί Αμπέλου, όμως εμείς προτιμήσαμε να στρίψουμε αριστερά και να κατεβούμε την παλιά λιθόστρωτη στράτα που οδηγούσε στην έξοδο του δρόμου μεταξύ Λαγού και Τζερμιάδο, πιο κοντά στην αφετηρία μας.

Ο λόφος Καρφί στον οποίο δεν ανεβήκαμε τελικά λόγω βροχής και αέρα, όπου κατέφυγαν οι Μινωίτες (Ετεοκρήτες) με την άφιξη των Δωριέων στο νησί, ενώ στην κορυφή πρέπει να υπήρχε Ιερό Κορυφής.

Βιτζιλόβρυση και πίσω το Καρφί

Επιστροφή με βροχή και ουράνιο τόξο



Από τον οικισμό της Λαγούς

Είχαμε κι ανοίγματα του καιρού πότε πότε

Ξεμυτίσανε κι οι ίριδες
Χειμωνιάτικη, λοιπόν, ημέρα με θερμοκρασία 5 βαθμούς και ψιλόβροχο, που όμως δεν μας εμπόδισαν να απολαύσουμε τη μοναδική φύση του νησιού μας σε μια διαδρομή 14 χλμ με υψομετρική διαφορά 500 μέτρων, αφιερωμένη στον Θανάση και τη Δώρα, τα δύο αδικοχαμένα μέλη μας στο πρόσφατο ορειβατικό ατύχημα στα Βαρδούσια –μαζί τους είχαμε περπατήσει στα μέρη αυτά την τελευταία φορά σε μια κοινή εξόρμηση με τον Ε.Ο.Σ. Μοιρών τον Δεκέμβρη του 2022, https://orsian.blogspot.com/2022/12/blog-post.html. Αρχηγός της πεζοπορίας ο Παναγιώτης Ευδαίμων, τον οποίο κι ευχαριστούμε θερμά, καθώς και τους συνολικά 14 θαρραλέους συμμετέχοντες!

Μια και δεν είχαμε παπί μια φωτογραφία της τετράποδης Λίζας, μασκότ σήμερα

ΑΡΧΗΓΟΣ: Παναγιώτης Ευδαίμων

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣΠαναγιώτης Ευδαίμων - Γωγώ Ζυγάκη

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Παναγιώτης Ευδαίμων

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗΣ:Μαρία Μετζογιαννάκη

ΒΙΝΤΕΟ: -------------------------------------------------

ΧΑΡΤΗΣ ΠΕΖΟΠΟΡΙΑΣ: Παναγιώτης Ευδαίμων

Με την υποστήριξη του Wikiloc

Sunday, 25 February 2024

ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΛΑΣΙΘΙΟΥ – ΤΑΠΕΣ

Με περιπετειώδη τρόπο ξεκίνησε η πεζοπορία της Κυριακής 25 Φεβρουαρίου 2024 από το Οροπέδιο Λασιθίου ως τις Τάπες για τον Ορειβατικό Σύλλογο Αγίου Νικολάου, καθώς μία βλάβη ακινητοποίησε το λεωφορείο μας στην ανηφόρα για το Οροπέδιο λίγο πριν το χωριό Κράσι. 

Ομαδική μας στην αρχή της πορείας με φόντο τις κορυφές Λάζαρο και Σπαθί της χιονισμένης Δίκτης
Απρόσμενη επίσκεψη στο Κράσι

Αυτό ..κινητοποίησε εμάς να περπατήσουμε λίγο παραπάνω με τα πόδια, ωσότου επιδιορθωθεί η βλάβη. Έτσι αρχίσαμε με μια εκτός προγράμματος επίσκεψη στο μαγευτικό χωρίο Κράσι, χτισμένου στα 600 μ. υψόμετρο στους πρόποδες της Σελένας, περιτριγυρισμένου από δάση αζίλακων, πρίνων και ασφενδάμων, με τις γραφικές ταβέρνες του και τον γιγάντιο γερο-πλάτανο στη μέση της πλατείας, κάτω από τη σκιά του οποίου έγραφε τα έργα του ο Καζαντζάκης και άλλοι σπουδαίοι λογοτέχνες. Η Μεγάλη Βρύση δίπλα στον πλάτανο ξεχειλίζει από νερό, τόσο που δεν έχουμε ξαναδεί. Εντυπωσιακό πετρόκτιστο μνημείο του 1890 από μαστόρους του γειτονικού Μοχού, διαβάζω, με πολλές θολωτές στέρνες και γούρνες γα το πλύσιμο των ρούχων. Συνεχίζουμε ακόμα λίγο την ανηφόρα με θέα το ακόμα μισο-άδειο φράγμα του Αποσελέμη, ώσπου έρχεται το λεωφορείο και μας μαζεύει μετά από 3-4 χλμ περίπατου.

Ομαδική μας στο Κράσι στο ξεκίνημα της μέρας. Μια βλάβη του λεωφορείου μάς οδήγησε σε επίσκεψη στο γραφικό αυτό κεφαλοχώρι

Πολύ το νερό στη Μεγάλη Βρύση
Ακολουθώντας τους δρόμους του νερού

Λίγο μετά το Μέσα Λασίθι (850 μ) αποχαιρετούμε τον οδηγό μας, τον κυρ Γιώργο κι αρχίζουμε ήπια ανηφορική πορεία από χωματόδρομους και παλιά καλντερίμια δίπλα σε πρίνα, βοσκοτόπια κι εκκλησάκια (όπως αυτό των Αγίων Αποστόλων), παράλληλα με τους δρόμους του νερού: βρίσκουμε συνεχώς σκεπασμένα πηγάδια κι αγωγούς και πηγές ξέχειλες απ’ το χιόνι που λιώνει στις κορφές (περπατάμε στις βόρειες παρυφές της Τσίβης). 

Το οροπέδιο και η δυτική Δίκτη. Σε πρώτο πλάνο το Μέσα Λασίθι, απ' όπου ξεκίνησε η πορεία

Άλλη μια άποψη του οροπεδίου με τις χιονισμένες κορφές

Έναρξη από χωματόδρομο

Αυτοσχέδια graffiti των βοσκών με την απαραίτητη γραφική ανορθογραφία 

Ο καλός καιρός έβγαλε τον κόσμο για χορτοσυλλογή: καλίτσες το εκλεκτό χόρτο

Όμορφα παλιά καλντερίμια

Μονοπάτια στη βόρεια πλευρά της Τσίβης που κουτσοφαίνεται εδώ

Ωραία φύση

Το εκκλησάκι των Αγίων Αποστόλων στον δρόμο μας

Γραφικές όσο και τραγελαφικές εικόνες με τα υπαίθρια καναπεδάκια των βοσκών
Πρώτη μας στάση στο μικρό οροπέδιο της Αλόιδας (1.140 μ). Εκεί δίπλα στο εκκλησάκι του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή βρίσκεται πηγή με τρεχούμενο νερό, που σήμερα ξεχειλίζει. Δίπλα στην πηγή υπάρχει μνημείο, αφιερωμένο στους Χαΐνηδες, τους Κρήτες αντάρτες επί Τουρκοκρατίας, καθώς στην περιοχή δρούσε ο περίφημος Καπετάν Καζάνης, στο σώμα του οποίου εντάχθηκε κι η Ροδάνθη η Κριτσωτοπούλα.  

Καταρράκτης νερού στις πλαγιές του βουνού

Πάγκοι αναψυχής κάτω απ' το τεράστιο πλατάνι για τους επισκέπτες της Αλόιδας, το καλοκαίρι με το φύλλωμα θα είναι φανταστικό το μέρος

Κρύο το νερό στην πηγή της Αλόιδας

Μνημείο προς τιμήν του Καπετάν Καζάνη και της Ροδάνθης της Κριτσωτοπούλας

Το νερό ξεχειλίζει από παντού
Συνεχίζοντας ανηφορικά από μονοπάτι θα φτάσουμε κάποτε και στην πηγή της Χαλασάς, καρφωμένη στην άκρη του γκρεμού με ωραία θέα στα χωριά Ζένια, Ποτάμους απέναντί της. Αυτή υδροδοτεί τον Άγιο Νικόλαο ακόμα και σήμερα. Ήταν έργο που πραγματοποιήθηκε προπολεμικά (το '36 με '38 περίπου) με μουλάρια, με πληροφορεί ο φίλος μας, ο Γιώργος Τουτουδάκης. Ακόμα και σήμερα τις επισκευές τις κάνουν με μουλάρια! Πώς αλλιώς αφού εδώ είναι ‘χαλασά’ όνομα και πράμα. Λίγο πιο κάτω είναι και η έτερη των πηγών, αυτή του Κυνηγού, όμως αυτή δεν είναι στον δρόμο μας. Κι υπάρχουν ακόμα άλλες δυο πηγές στην περιοχή! Πολύ νερό γενικά η περιοχή, που μαζεύεται από τα βουνά της Δίκτης, και που το ζηλεύουμε εμείς οι ..παραθαλάσσιοι.

Η πηγή της Χαλασάς μεγαλεπήβολο προπολεμικό έργο για την ύδρευση του Αγίου Νικολάου. υποκλίνεται κανείς στην εργατικότητα εκείνων των προγόνων μας που στήλωσαν το στέγαστρο και τον εξώστη πάνω στο σαθρό δάπεδο της χαλασάς (σάρα)

Η πηγή ακόμα υδροδοτεί τον Άγιο Νικόλαο κι ευτυχώς έχει ακόμα αρκετό νερό

Η μοναδική χιονούρα λίγο πριν την χαλασά

Απότομος ο γκρεμός και θέα στα απέναντι χωριά Ζένια και Ποτάμους

Οδεύοντας προς την τελευταία ανηφόρα
Αυτή η ατελείωτη κατηφόρα ως τον τερματισμό!

Κάπως έτσι φτάνουμε στο πιο ψηλό σημείο της διαδρομής στα 1.250 μ. κι απίστευτη θέα σε όλο τον κόλπο του Μεραμπέλλου ανοίγεται μπροστά μας. Έχουμε διανύσει ως εδώ 8,5 περίπου χιλιόμετρα τα δύο τρίτα σχεδόν της διαδρομής, με ήπια σταδιακή ανηφορική πορεία, χαλαρά, χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα και με την ομάδα ενωμένη. Η απότομη και κάπως άχαρη κατηφόρα των τελευταίων χιλιομέτρων όμως με τα 750 και πλέον μέτρα υψομετρικής διαφοράς σε μονοπάτι όχι καλά διατηρημένο, διέσπασε την ομάδα, με τους μη εξοικειωμένους σε ελεύθερη πορεία να μένουν αρκετά πίσω.

Γύπες που ζυγίζονταν πάνω απ' τα κεφάλια μας έδωσαν λίγο χρώμα στην απότομη κατηφόρα πριν τον τερματισμό

Όσο απότομη και να είναι η κατηφόρα προσφέρει πολλή θέα


Καταφέραμε ωστόσο να τερματίσουμε άλλοι γρηγορότερα άλλοι αργότερα, ολοκληρώνοντας την πορεία μας στο χωριό Τάπες, οικισμό της Κριτσάς πια σήμερα, με ελάχιστους κατοίκους, αν και πολύ γραφικό το μέρος. Για μένα είναι χαρακτηριστικό για τις πολλές αμυγδαλιές, καθώς και για τα αγριόπρασα που  γεμίζουν τέτοια εποχή τις εύφορες πλαγιές του και φυσικά δεν έχασα την ευκαιρία να μαζέψω μια αγκαλιά για πρασόπιτες. Ο επίλογος γράφτηκε στο μετόχι παλιάς κοπής του κτηνοτρόφου της περιοχής, Δημήτρη Μπρόκου, που μας φιλοξένησε φιλεύοντας μας φρέσκο τυρί και κρασί δικό του καθώς και προβατίνα με πιλάφι. Και σαν να μην έφταναν αυτά, στο τέλος μας έπαιξαν και μουσική πατέρας και γιος, αλλά κι ο σκύλος τους συνόδευε στο τραγούδι (συνηθισμένο το ζωντανό στη μουσική έχει μάθει να αλυχτά σιγομουρμουρίζοντας τον σκοπό!!!).

Φτάνουμε επιτέλους στις Τάπες

Πολλές οι ανθισμένες αμυγδαλιές


Το πιλάφι στο μετόχι του Μπρόκου ψήνεται στο καζάνι, όπως τον παλιό καλό καιρό
Κι έτοιμο στο πιάτο
Τέλος καλό, όλα καλά!

Ευχαριστούμε πολύ τόσο την οικογένεια Μπρόκου, όσο και τον αρχηγό μας, τον Αλέξανδρο Φραγκιαδάκη, που εκτός από άψογος οδηγός είναι και πολυτάλαντος, καθώς έπιασε κι αυτός μαντολίνο και τραγούδι.

Ευχαριστούμε τον αρχηγό, Αλέξανδρο Φραγκιαδάκη (αριστερά με το μαντολίνο) και τον Δημήτρη Μπρόκο (δεξιά με το λαούτο)

Περπατήσαμε σήμερα 14 χιλιόμετρα περίπου με 425 μ ανηφορική πορεία και 834 κατηφορική (έτσι έδειξε το μηχανάκι) μια γερή προπόνηση κι ένας ιδανικός τρόπος να γεμίσουμε τις μηχανές για την βδομάδα που μας έρχεται.

Απ' τις ομορφιές της εποχής ίριδες (πάνω) και ρωμουλέες (κάτω)



ΑΡΧΗΓΟΣ: Αλέξανδρος Φραγκιαδάκης

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣΠαναγιώτης Ευδαίμων, Μαρία Μετζογιαννάκη, Εύα Λεμπιδάκη, Γιάννης Ψαλλιδάκης

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ: Μ. Μετζογιαννάκη

ΒΙΝΤΕΟ: του Παναγιώτη Ευδαίμονα στο fb: 

https://www.facebook.com/panos.evdemon/videos/288202627429757?idorvanity=588468201282923

Δείτε τον σκυλάκο στις Τάπες που τραγουδά:

https://www.facebook.com/panos.evdemon/videos/369755749257884

Βίντεο της Εύας: 

https://www.facebook.com/reel/7356338861119218


ΧΑΡΤΗΣ ΠΕΖΟΠΟΡΙΑΣ 

Powered by Wikiloc