Την πρώτη Κυριακή του Ιουνίου (7-6-26) ο
Ορειβατικός Σύλλογος Αγίου Νικολάου πραγματοποίησε κυκλική πεζοπορία από την
ανατολική πλευρά του οροπεδίου Λασιθίου στην δυτική πλευρά του οροπεδίου του Καθαρού κι από εκεί στο φαράγγι του Χαυγά,
στην οποία συμμετείχαν 28 πεζοπόροι!
Στην ανηφόρα για το οροπέδιο Καθαρού με θέα το οροπέδιο Λασιθίου, απ' όπου ξεκινήσαμε. 28 πεζοπόροι από διάφορα σημεία της Κρήτης.
Την
ιδέα την έδωσε ο Παναγιώτης, που έρχεται εδώ συχνά: «Παιδιά, η φύση στο
οροπέδιο είναι στα καλύτερά της τώρα, και ως την Κυριακή το σπήλαιο θα είναι
ανοικτό για το κοινό δωρεάν!». Την ομορφιά της περιοχής την ξέρουμε, αλλά και
να επισκεφτούμε το Δικταίον Άντρο, που είχε κλείσει για δυο σχεδόν χρόνια για
εργασίες αναβάθμισης, ήταν ένα μεγάλο δέλεαρ!
Από το ένα οροπέδιο στο άλλο!
Η
πεζοπορία μας λοιπόν ξεκινά το πρωί, από το σημείο εκκίνησης στον χωματόδρομο μετά τον Άγιο Κωνσταντίνο ανάμεσα στις δύο
λιμνοδεξαμενές, όπου παρκάρουμε τα οχήματά μας. Αμέσως μετά αρχίζει μια κάθετη
ανάβαση, όπου καλύπτουμε σχεδόν και τα 400 μέτρα υψομετρικής ήδη με το καλημέρα:
από το οροπέδιο Λασιθίου (858μ.) ανεβαίνουμε
στο ψηλότερό του οροπέδιο Καθαρού (1.165μ)ακολουθώντας το μονοπάτι Ε4. Ή για
καλύτερη οριοθέτηση από το εκκλησάκι της
Αγίας Πελαγίας στο εκκλησάκι του Τιμίου Σταυρού αντίστοιχα! Όσο και να
ζορίζει η ανηφόρα, η θέα που προσφέρει στο οροπέδιο Λασιθίου, τα χωριουδάκια, τις
λιμνοδεξαμενές είναι μαγευτική! Μικρή ξεκούραση στο δεύτερο ξωκλήσι, επιστροφή
στο κυρίως μονοπάτι και ..-ό,τι ανεβήκαμε πρέπει να το κατεβούμε- ακολουθεί άλλη
μία -εξίσου ζόρικη- κατηφόρα ως τον πυθμένα του φαραγγιού του Χαυγά. Όμορφα
τοπία κι εδώ: αρχικά το πρινόδασος του Ασφεντάμη και στη συνέχεια με όμορφο
μονοπάτι με θέα στα πρανή του φαραγγιού..
Εκκίνηση από το εκκλησάκι της Αγίας Πελαγίας κοντά στον Άγιο Κωνσταντίνο και δίπλα στις δεξαμενές. Εδώ άλλη μια καμπάνα-οβίδα που κρέμεται στο δέντρο. "Μετά την άρση της απαγόρευσης καλλιέργειας στοοροπέδιο Λασιθίουαπό τους Ενετούς, οι Ενετοί προσέφεραν τον κάμπο σε φίλους πρόσφυγες από τηνΠελοπόννησοπου είχε πέσει στα χέρια των Τούρκων (15ος αιώνας). Ανάμεσα τους ήταν και οι μοναχέςΠαλαντία και Θεοκλίτη. Η πρώτη ίδρυσε τημονή της Παναγίας της Κρουσταλλένιας(περί το 1545). Η Θεοκλίτη, που ήταν ηγουμένη στη μονή τηςΑγίας Μαρίνας στα Καλάβρυτα, ίδρυσε σε κοντινή απόσταση μια άλλη μονή αφιερωμένη αυτή τη φορά στηνΑγία Πελαγία. Η μονή είχε μικρό χρόνο ζωής καθώς λειτούργησε μόλις μέχρι το 1583. Σήμερα, ο ναός είναι ανακαινισμένος, ενώ εντύπωση προκαλεί η καμπάνα που είναι φτιαγμένη από βόμβα. (Cretan beaches)
Ζόρικο ανέβασμα αλλά με ωραία θέα
Μονοπάτι Ε4 που συνδέει τα δύο οροπέδια.
Στο εκκλησάκι του Τιμίου Σταυρού στη δυτική πλευρά του οροπεδίου του Καθαρού, στάση ξεκούρασης
Κι εδώ η μία καμπάνα είναι οβίδα!!!
Κατηφορίζοντας από το δάσος του Αβασάρμη
Φάνηκε κάτω ο πυθμένας του φαραγγιού, καθώς και τα εντυπωσιακά πρανή του
Στη θέση "Πάτημα" με την ωραία θέα
Στο φαράγγι του Χαυγά και τον Νεραϊδοκόλυμπο
Όταν
πιάνουμε ..πάτο, κατευθυνόμαστε στο εσωτερικό του φαραγγιού, όπου μαζεύονται τα
νερά σε κολύμπες και σχηματίζεται ο περίφημος Νεραϊδοκόλυμπος. Για να το
κάνουμε αυτό θα πρέπει να σκαρφαλώσουμε σε αρκετά βράχια, να βρούμε την
καλύτερη δίοδο ακολουθώντας τους «κούκους» άλλων περιπατητών! Η διαδικασία
είναι όμορφη, ωστόσο, το γεγονός ότι οι κολύμπες μοιάζουν να έχουν στερέψει μας
ανησυχεί ιδιαίτερα! Περιμέναμε πιο πολύ νερό, καθώς έβρεξε φέτος όψιμα. «Αν δεν
κάνει χιόνια, όμως, στα βουνά πως θα
γεμίσουν οι πηγές;», λέει κάποιος κι ένα δίκιο το ’χει. Στη μεγάλη κολύμπα πριν
τον Νεραϊδοκόλυμπο το νερό μοιάζει
πιο πολύ στάσιμο και στον πυθμένα του βλέπει κανείς μιλιούνια τους γυρίνους να
κουνάνε τις ουρές. Λίγο σκαρφάλωμα ακόμα για το περίφημο «Στραγάλι», τον στρογγυλό βράχο, που έχει σφηνώσει στα πρανή. Κάτω
απ’ αυτόν σχηματίζεται μια λιμνούλα με τυρκουάζ νερά, στα παγωμένα νερά της
οποίας θα μπουν μερικοί τολμηροί, ενώ οι υπόλοιποι θα χαζεύουν στην δροσιά την
απερίγραπτη ομορφιά του τοπίου.
Καθυστερούμε
λίγο παρά πάνω εδώ, καθώς το μέρος δε μας αφήνει να ξεκολλήσουμε κι έπειτα
παίρνουμε τον δρόμο της επιστροφής. Από την έξοδο του Χαυγά αριστερά
ακολουθούμε χωματόδρομο δίπλα στη μικρή
λιμνοδεξαμενή. Όμορφη φύση: παπαρούνες κατακόκκινες, αγριόχορτα σχεδόν σαν
το μπόι μας, κίτρινα λουλούδια από άρτηκες, ανθισμένες αγριοτριανταφυλλιές.
Μαγεία!
Στον πυθμένα του φαραγγιού.
Σε πολλά σημεία πρέπει να υπερπηδήσουμε μεγάλα βράχια
Στη μεγάλη κολύμπα πριν το στραγάλι η στάθμη του νερού έχει πέσει πολύ και φαίνονται οι γυρίνοι που κατοικοεδρεύουν
Χιλιάδες μικροί γυρίνοι...
Το περίφημο "στραγάλι"
Πολλές οι ανθισμένες αγριοτριανταφυλλιές
Αγριοτριανταφυλλιά (rosa canina)
Η γιγάντια λιμνοδεξαμενή του οροπεδίου Λασιθίου
Σαν να περπατάς δίπλα σε λίμνη!
Οροπέδιο Λασιθίου στα καλύτερά του
Επιβιβαζόμαστε
στα αμάξια και βουρ για το σπήλαιο: Άγιος Κωνσταντίνος, Άγιος Γεώργιος,
Αβρακόντε, Καμινάκι, Ψυχρό: τα χωριουδάκια με τις φροντισμένες γεμάτες
λουλούδια αυλές με τις κερασιές φορτωμένες καρπούς να είναι οι σταρ της εποχής,
τις ταβέρνες που έχουν βάλει ήδη τα αντικριστά και καθώς η ώρα έχει προχωρήσει
η μυρωδιά μας σπάει τα ρουθούνια. Ευλογημένος τόπος!!!
Η
όμορφη περιδιάβαση στο νότιο οροπέδιο απαλύνει κάπως την απογοήτευση, που
τελικά δεν προλάβαμε το σπήλαιο ανοικτό, καθώς δεν σκεφτήκαμε ότι θα έχει
συγκεκριμένες ώρες προσέλευσης. Δεν πειράζει μια άλλη φορά! Οι περισσότεροι
έπνιξαν την «λύπη» τους με μια μπίρα κι ένα γεύμα στις ταβέρνες της περιοχής.
Και το παπάκι μας στον Νεραϊδοκόλυμπο, όχι που θα τον άφηνε!
Όμορφο
πάντα και ιδιαίτερο σε όλες τις εποχές του χρόνου το οροπέδιο Λασιθίου είναι η
χαρά τόσο του ορειβάτη όσο και του απλού πεζοπόρου! Κάνει πάντα τη μέρα
ξεχωριστή κι ευχαριστούμε τον αρχηγό
Γιάννη Πάγκαλο για τη διοργάνωση αυτής της πεζοπορίας των 12,5 περίπου χιλιομέτρων με 400 υψομετρική.
Αναμένουμε με ενδιαφέρον τις επόμενες κι ως τότε να είμαστε όλοι καλά!
Στο φαράγγι του Χαυγά, το μοναδικό μεγάλο φαράγγι στο οροπέδιο Λασιθίου, περπάτησε η ομάδα του Ορειβατικού Συλλόγου Αγίου Νικολάου, την Κυριακή 16 Ιουνίου 2019.
Το Λασιθιώτικο φαράγγι σχηματίζεται ανάμεσα στα υψώματα ‘Καθάριος
Λάκκος’ και ‘Καθάρια Κεφάλα’ της Δίκτης και στην κοίτη του κυλά ο ποταμός
‘Χαυγάς ή Ξενικός’, που το χειμώνα -λόγω του μεγάλου όγκου νερού που συγκεντρώνει- μετατρέπεται σε ένα από τα πιο ορμητικά και εντυπωσιακά ποτάμια της Κρήτης. Το ποτάμι συγκεντρώνει τα νερά του οροπεδίου Καθαρού, περνάει από
το οροπέδιο Λασιθίου, μεταφέρει τον υδάτινο όγκο του στην καταβόθρα του ‘Χώνου’ και καταλήγει στο φράγμα του Αποσελέμη. Το φαράγγι έχει συνολικό μήκος 4 περίπου χλμ. είναι τμήμα του Ευρωπαϊκου μονοπατιού Ε4 και εντυπωσιάζει με την άγρια, παρθένα φύση του και τις εντυπωσιακές 'σάρες' στα πρανή του.
Η ονομασία 'Χαυγάς' σημαίνει φαράγγι στο γλωσσικό ιδίωμα της Ανατολικής Κρήτης και απαντάται σε 30 περίπου φαράγγια της Κρήτης. Ο 'Χαυγάς' του Λασιθίου όμως είναι μοναδικός καθώς στη μέση του περίπου βρίσκεται ο 'Νεραϊδοκόλυμπος', ένα μαγευτικό τοπίο σμιλευμένο από τη φύση και την ροή του νερού και όπου -σύμφωνα με την ονομασία του και τη λαϊκή παράδοση- λούζονταν ...νεράιδες.
ΛΙΜΝΟΔΕΞΑΜΕΝΗ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ
ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΛΑΣΙΘΙΟΥ
Η διαδρομή μας ξεκίνησε από το οροπέδιο του Λασιθίου, από υψόμετρο 874 μ. κοντά στο γραφικό ξωκλήσι της Αγίας Πελαγίας. Μικρή στάση για να απολαύσουμε την εντυπωσιακή θέα προς το καταπράσινο οροπέδιο και τις δυο μεγάλες λιμνοδεξαμενές, που συγκεντρώνουν για άρδευση το νερό από τις βροχοπτώσεις και αστράφτουν επιβλητικές και καταγάλανες, με τα σύννεφα να καθρεφτίζονται στα γαλήνια νερά τους.
ΞΩΚΛΗΣΙ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ
ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΚΑΘΑΡΟΥ
Συνεχίζουμε προς την εκκλησία του Τίμιου Σταυρού, από παλιό ανηφορικό μονοπάτι, που ξετυλίγεται στη γεμάτη βράχους και αρωματικούς θάμνους βουνοπλαγιά και ενώνει τα δυο οροπέδια. Ακολουθούμε 'τις στροφές τσ' Αλέξαινας', ένα παλιό μονοπάτι που είχε διατηρηθεί μέχρι πρόσφατα, όταν μια μπουλντόζα εξαφάνισε κάθε ίχνος του, για να φτιάξει ένα δρόμο που μοιάζει να μην οδηγεί πουθενά και πιθανόν δεν έχει ποτέ χρησιμοποιηθεί λόγω της απότομης κλίσης του εδάφους... Κατεβήκαμε μέσα στο φαράγγι, που αρχικά είναι ‘ανοικτό’, με άφθονη δενδρώδη
βλάστηση στις πλαγιές του, κυρίως σφενδάμια και πρίνους. Διασχίζουμε το φαράγγι ισορροπώντας πάνω σε μεγάλους γκρίζους βράχους και λευκές πέτρες στην κοίτη του ποταμού. Το μεγάλο πλάτος της κοίτης, αλλά και τα σημάδια από τη ροή του νερού πάνω στα βράχια φανερώνουν ότι το ποτάμι ‘κατεβάζει’ μεγάλες ποσότητες νερού. Συνεχίζουμε την πορεία μας με τα πρανή του φαραγγιού να υψώνονται κάθετα και πανύψηλα από πάνω μας με επικίνδυνες ΄χαλασές', ενώ πολλά αρπακτικά πουλιά μόλις που διακρίνονται να κάνουν κύκλους ψηλά στον συννεφιασμένο ουρανό .
Η πορεία μας γίνεται δυσκολότερη, τα βράχια είναι ολοένα και πιο ψηλά και συχνά δεν υπάρχει πέρασμα ανάμεσα τους και πρέπει να σκαρφαλώσουμε. Αντικρίζουμε τις πρώτες ‘κολύμπες’, μικρές δηλαδή λιμνούλες νερού, που τις διαδέχονται όλο και μεγαλύτερες και περισσότερο μαγευτικές, με τις αντανακλάσεις των βράχων να καθρεφτίζονται στα διαυγή νερά τους.
Φτάνουμε στον 'Νεραϊδοκόλυμπο', στην γαλάζια λίμνη που σχηματίζεται στη βάση ενός μικρού καταρράκτη, περιτριγυρισμένη από κάθετα λευκόγριζα βράχια. Στον πέτρινο ‘διάκοσμο’ δεσπόζει ένας τεράστιος ολοστρόγγυλος ογκόλιθος. Σμιλευμένος από την κρυφή δύναμη του νερού στο πέρασμα αιώνων, βρίσκεται σφηνωμένος στην κοιλότητα δύο βράχων και αντανακλά ακούραστα την αγέραστη ομορφιά του στα ακίνητα νερά. Προσπαθούμε μάταια να φυλακίσουμε στις φωτογραφίες μας την παραμυθένια ομορφιά του τοπίου, άπιαστη όπως και οι νεράιδες...
Επιστρέφουμε ακολουθώντας την ίδια πορεία και βγαίνουμε από το φαράγγι, ανηφορίζοντας την ορθοπλαγιά από αριστερά. Ακολουθούμε στενό δυσδιάκριτο μονοπάτι που συχνά εξαφανίζεται ανάμεσα στα πεσμένα φύλλα και στην πυκνή βλάστηση και καταλήγουμε στη αφετηρία μετά από 4 ώρες και 40' , έχοντας διανύσει περίπου 10,2 χλμ.
