ΟΡΕΙΒΑΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ: ΕΠΟΜΕΝΗ ΠΕΖΟΠΟΡΙΑ

ΕΠΟΜΕΝΗ ΠΕΖΟΠΟΡΙΑ

Δηλώσεις συμμετοχής - πληροφορίες: Μαρία Μετζογιαννάκη (6973363701)

ΦΑΡΑΓΓΙ ΜΕΣΩΝΑ

Translation below

Τη Κυριακή 8 Φεβρουαρίου2026 ο Ορειβατικός Σύλλογος Αγίου Νικολάου παρέα με τον Φ.ΟΡ. Σ. Σητείας θα περπατήσει στο πανέμορφο φαράγγι του Μέσωνα. Η πεζοπορία θα ξεκινήσει από την αρχαία ελιά του Καβουσίου. Από εδώ θα ανέβουμε λίγο τον επαρχιακό δρόμο ως την Παναγία την Πρωτοσεπτεμβριανή και τον Αρχαιολογικό χώρο του Αζοριά και μετά θα πάρουμε το όμορφο καλντερίμι δίπλα στον τσιμεντένιο καταπότη, που ελίσσεται στην άκρη του φαραγγιού έως το σημείο όπου βρίσκεται η σιδερένια γέφυρα. Μετά θα προχωρήσουμε προς τον ερειπωμένο οικισμό Μυλωνιές. Στη συνέχεια θα πάρουμε χωματόδρομο και το μονοπάτι Ε4 ως τον αρχαιολογικό χώρο του Κάστρου και στη συνέχεια πίσω στην αφετηρία.

ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ: από Άγιο Νικόλαο, από την οδό Καραμανλή 24 (parking S/M Βασιλόπουλος) στις 8:00 το πρωί της Κυριακής. Μεταφορά με ΙΧ. Παρακαλώ οι επιβαίνοντες να δώσουν 5€ στον οδηγό. Για όσους έρχονται απ’ αλλού η πεζοπορία θα ξεκινήσει 9.00 η ώρα από την μνημειακή ελιά Καβουσίου

ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΠΟΡΕΙΑΣ: 4 ώρες (χωρίς τις απαραίτητες στάσεις)

ΒΑΘΜΟΣ ΔΥΣΚΟΛΙΑΣ: 1
ΑΠΟΣΤΑΣΗ: 10 km
ΥΨΟΜΕΤΡΙΚΗ ΔΙΑΦΟΡΑ: 500 m
ΑΡΧΗΓΟΣ - ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ: Μαρία Μετζογιαννάκη (6973363701)

Gorge of Mesonas

The Sunday, February 8 , 2026 Agios Nikolaos Hiking Club together with F.O.R.S. of Sitia will walk in the beautiful Mesonas Gorge . The hike will start from the ancient olive tree of Kavousion. From there we will go up the provincial road to Panagia Protoseptemvriani and the Archaeological site of Azorias and then take the beautiful cobblestone path next to the concrete canal, which meanders along the edge of the gorge to the point where the iron bridge is located. Then we will proceed towards the ruined settlement of Mylonies. Finally, we will take a dirt road and the E4 path to the archaeological site of Kastro and then back to the starting point.

DEPARTURE : from Agios Nikolaos, from 24 Karamanli Street ( parking S / M Vasilopoulos) at 8:00 on Sunday morning. Transportation by car. Passengers are asked to give 5€ to the driver. For those coming from elsewhere, the hike will start at 9:00 from the monumental olive tree of Kavousion

DURATION : 4 hours (without necessary stops)

DIFFICULTY : 1
DISTANCE : 10 km
ELEVATION : 500 m
LEADER - INFORMATION : Maria Metzogiannaki (6973363701)

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΠΑΛΙΟΤΕΡΕΣ ΠΕΖΟΠΟΡΙΕΣ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ:

https://orsian.blogspot.com/2024/09/blog-post.html

https://orsian.blogspot.com/2023/04/blog-post.html

https://orsian.blogspot.com/2022/09/blog-post_25.html

https://orsian.blogspot.com/2019/10/blog-post.html

ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:

Μνημειακή Ελιά Αζοριά

1111111111 Rating 4.65 (24 Votes)

Η Ελιά του Αζοριά βρίσκεται 1χλμ νότια του χωριού Καβούσι της επαρχίας Ιεράπετρας και πολύ κοντά στον ομώνυμο αρχαιολογικό χώρο του Αζοριά. Το ελαιόδεντρο βρίσκεται πάνω στο δρόμο που οδηγεί στον οικισμό Αύγος. Η ελιά αυτή αποτελεί ένα φυσικό μνημείο και θεωρείται ως μια από τις αρχαιότερες ελιές σε όλο τον κόσμο. Μάλιστα είναι μπολιασμένη σε υποκείμενο αγριελιάς, αποτελώντας το αρχαιότερο δείγμα μπολιάσματος στον κόσμο. Ανήκε το 2008 στον Γεώργιο Γραμματικάκη και είναι ποικιλίας μαστοειδούς, που τοπικά αποκαλείται «μουρατοελιά» αγριελιάς.

Το ελαιόδεντρο αυτό έχει ανακηρυχτεί από τον Σύνδεσμο Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ) ως μνημειακό, λόγω των μεγάλων διαστάσεων του κορμού αλλά και λόγω της θέσης του κοντά στους αρχαίους οικισμούς του Βροντά, Κάστρο και Αζοριάς, όπου έχουν ανευρεθεί πολλά αγγεία και τέχνεργα έκθλιψης ελαιοκάρπου. Η μέγιστη διάμετρος του κορμού είναι 4,9μ και η περίμετρος είναι 14,20μ. Με βάση την μέθοδο των ετήσιων δακτυλίων, υπολογίζεται ότι το δέντρο φυτεύτηκε την περίοδο 1350-1100πΧ!

Το 2004 μετά από πρόταση των κατοίκων της περιοχής και του Δήμου Ιεράπετρας, αποφασίστηκε ότι η πρώτη νικήτρια του Μαραθωνίου Γυναικών στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας θα στεφανωθεί με κότινο από το ελαιόδεντρο αυτό. Ο κότινος αυτός κόπηκε με ειδική τελετή.

Μονή Αγίας Παρασκευής στο Βροντά Καβουσίου

Πηγή: ⭐ Ταξιδιωτικός Οδηγός Κρήτης⛵⭐ - Μνημειακή Ελιά Αζοριά cretanbeaches.com
https://www.cretanbeaches.com/el/%CF%87%CE%BB%CF%89%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%BA%CF%81%CE%AE%CF%84%CE%B7%CF%82/%CE%BC%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%B5%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AC-%CE%B4%CE%AD%CE%BD%CF%84%CF%81%CE%B1/%CE%BC%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%B5%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AC-%CE%B5%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CF%8C%CE%B4%CE%B5%CE%BD%CF%84%CF%81%CE%B1/%CE%BC%CE%BD%CE%B7%CE%BC%CE%B5%CE%B9%CE%B1%CE%BA%CE%AE-%CE%B5%CE%BB%CE%B9%CE%AC-%CE%B1%CE%B6%CE%BF%CF%81%CE%B9%CE%AC

Φαράγγι Μέσωνα

1111111111 Rating 4.80 (15 Votes)

Το φαράγγι του Μέσωνα (ή Μέσονα) βρίσκεται στις βόρειες πλαγιές της Θρυπτής, κοντά στο Καβούσι Ιεράπετρας Ιεράπετρας και στο χωριό Αύγος. Είναι ένα μικρό φαράγγι μήκους 4χλμ με τεχνικές καταβάσεις, δηλαδή απαιτεί εξοπλισμό και ειδικές γνώσεις καταρρίχησης φαραγγιών για να το κατέβει κάποιος μέσα από την κοίτη του. Το φαράγγι συνδέει το υψίπεδο της Θρυπτής με την περιοχή του Καβουσίου. Η έξοδος του βρίσκεται πολύ κοντά στον αρχαιολογικό χώρο του Αζοριά. Από εκεί και κάτω το ίδιο ρέμα διαρρέει το επίσης τεχνικό φαράγγι του Χαυγά, στη συνέχεια περνάει όλον τον κάμπο του Καβουσίου και τελικά εκβάλει στην παραλία του Θόλου.

Από την τοποθεσία Τσαμάντι της Θρυπτής ξεκινάει μονοπάτι που διέρχεται παράλληλα και ψηλά από την κοίτη του φαραγγιού. Το μονοπάτι συνεχίζει παράλληλα με τον τσιμεντένιο υδραγωγείο που μεταφέρει τα νερά της πηγής στο Καβούσι. Η θέα στο φαράγγι, τα γύρω βουνά, αλλά και τον κόλπο του Μιραμπέλου είναι μοναδική. Το μονοπάτι κατηφορίζει ως τον αρχαίο Αζοριά κι από εκεί αξίζει να προσεγγίσετε το Καβούσι μέσω του αρχαίου μονοπατιού που διέρχεται παράλληλα με το Φαράγγι του Χαυγά, είτε μέσω του χωματόδρομου που περνάει από τη Μνημειακή Ελιά του Αζοριά.

Για όσους ασχολούνται με το canyoning και θέλουν να το διασχίσουν από την κοίτη του, καλό είναι να γνωρίζουν ότι γενικά δεν κατεβάζει πολύ νερό και μάλιστα η ροή του σταματάει στα μέσα ή τέλη της άνοιξης, ανάλογα πάντα με τις βροχοπτώσεις που έχουν προηγηθεί. Το φαράγγι στην αρχή ξεκινάει πολύ ομαλά, με λιγότερη χρήση σχοινιών και περισσότερο περπάτημα. Όλο το φαράγγι διασχίζεται σχετικά ομαλά εκτός από το τελευταίο κομμάτι του όπου αλλάζει απότομα η μορφή του, στενεύει πολύ και δημιουργούνται ψηλοί καταρράκτες, με τον ψηλότερο στα 30μ. Μια μικρή ομάδα χρειάζεται περίπου 3 ώρες για να κατέβει τις 9 μεγάλες καταβάσεις του.

Photo © PERRET Ivan, mis en ligne par IP le 26-04-2006

Αρχαίος Οικισμός Αζοριάς

1111111111 Rating 4.75 (8 Votes)

Ο υστερομινωϊκός οικισμός του Αζοριά ήταν κτισμένος σε λόφο με δύο κορυφές 1χλμ νοτιοδυτικά του σημερινού χωριού Καβούσι της επαρχίας Ιεράπετρας, σε μια περιοχή που έχει εντοπιστεί ο μεγαλύτερος αριθμός μινωικών πόλεων στην Κρήτη. Η πόλη ήκμασε την Αρχαϊκή Περίοδο (7ος – 5ος αιώνας πΧ). Οι πρώτες ανασκαφές έγιναν το 1900 από την Harriet Boyd, ενώ το 2002 έγιναν νέες μελέτες που διήρκησαν 5 χρόνια. Στο κέντρο του οικισμού βρέθηκαν δημόσια κτίρια, αποθήκες, χώροι εστίασης, ναός, ενώ είναι εμφανή τα μονοπάτια που οδηγούσαν στην αγορά της πόλης. Οι κάτοικοι καλλιεργούσαν τις τριγύρω πλαγιές και τις πεδιάδες με ελιές, αμπέλια, δημητριακά, ενώ ασχολούνταν και με την αλιεία, την κτηνοτροφία και την αγγειοπλαστική.

Ο Αζοριάς αποτελεί σημαντικότατο αρχαιολογικό χώρο, καθώς κατοικούνταν διαρκώς από την Νεολιθική Εποχή ως τον 5ο πΧ αιώνα, όταν καταστράφηκε ολοσχερώς από φωτιά. Επανακατοικήθηκε προσωρινά τον 2ο αιώνα πΧ, όταν κτίστηκε πύργος που επέβλεπε τα παράλια. Σήμερα ο Αζοριάς είναι γνωστός για το αρχαιότερο καλλιεργήσιμο ελαιόδεντρο στον κόσμο, τη μνημειακή ελιά του Αζοριά.

IMG Clay figurine from Azorias, Archaeological Museum of Agios Nikolaos

Υστερομινωικός Οικισμός Κάστρο Καβουσίου

1111111111 Rating 4.71 (7 Votes)

Ο Υστερομινωικός οικισμός του Κάστρου βρίσκεται πάνω σε απόκρημνο λόφο της Θρυπτής, 3χλμ νότια του Καβουσίου της επαρχίας Ιεράπετρας, στον οποίο οδηγεί αρχαίο μονοπάτι. Η θέα στον κόλπο του Μιραμπέλου, στο άγριο φαράγγι του Μέσωνα, το βουνό της Μαλαύρας και το νησί της Ψείρας είναι μοναδική.

Οι πρώτες ανασκαφές στην κορυφή του Κάστρου διεξήχθησαν το 1900 από την Harriet Boyd, η οποία ερεύνησε δεκατρία δωμάτια. Οι ανασκαφές συνεχίστηκαν το 1901 σε νεκροταφείο που είχε εντοπιστεί στα νοτιοδυτικά του Κάστρου, στην τοποθεσία Σκάλα ή Αλώνι. Ανασκαφές διενεργήθηκαν και την περίοδο 1987-1992 υπό την αιγίδα της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών.

Η απόκρημνη κορυφή του Κάστρου, με υψόμετρο περίπου 710μ, είναι πάνω από τον ισθμό της Ιεράπετρας. Κοντά υπάρχουν άνδηρα (πεζούλες) που χρησιμοποιήθηκαν για καλλιέργειες. Οι ανασκαφές πραγματοποιήθηκαν σε τρεις περιοχές: στην ανατολική και βόρεια πλαγιά, στη δυτική πλαγιά και στο διάσελο ανάμεσα στην κορυφή του Κάστρου και την ψευδοκορυφή (βορειοδυτικό οικοδόμημα). Τα αποτελέσματα της έρευνας μας δίνουν τη σπάνια ευκαιρία να παρακολουθήσουμε την αδιάκοπη εξέλιξη μιας κοινότητας της πρώιμης Εποχής του Σιδήρου ως την πρώιμη Ανατολίζουσα περίοδο (1200-600πΧ).

Τα στρωματογραφημένα δάπεδα και τα σύνολα κεραμικής προσφέρουν μια σπάνια σε πληρότητα για την Ανατολική Κρήτη κεραμική ακολουθία για ολόκληρη την περίοδο από το τέλος της εποχής του Χαλκού ως και την πρώιμη εποχή του Σιδήρου. Τη μακρά περίοδο της Υστερομινωϊκής κατοίκησης (1200-1025πΧ) διαδέχεται ο Πρωτογεωμετρικός οικισμός (1025-850πΧ) που είχε διευρυνθεί. Ο οικισμός άλλαξε μερικώς μορφή κατά τον 8πΧ αιώνα, όταν οι τριγύρω πλαγιές καλύφτηκαν από πεζούλες που υποστήριζαν μεγάλα σπίτια. Στις αρχές του 7ου αιώνα πολλά δωμάτια έπεσαν σε αχρηστεία και ο οικισμός παρήκμασε.

Τα δωμάτια έχουν μόνιμες εγκαταστάσεις οικιακής χρήσης, όπως έδρανα, αποθηκευτικούς χώρους, μικρές κόγχες και κτιστά ντουλάπια. Η σπανιότητα των δρόμων στον οικισμό σε συνδυασμό με την απόκρημνη θέση του δημιουργεί απορίες για το πώς οι κάτοικοι κυκλοφορούσαν μέσα σε αυτόν. Είναι πιθανό η μετακίνηση ανάμεσα στα διάφορα επίπεδα του οικισμού να γινόταν από τις ταράτσες των σπιτιών με σκαλάκια.

Η κεραμική, τα εργαλεία, τα καλοδιατηρημένα οστά ζώων που βρέθηκαν στο Κάστρο παρέχουν πολλές πληροφορίες για την καθημερινή ζωή των κατοίκων του, αλλά και τις σχέσεις τους με το φυσικό περιβάλλον και την αξιοποίηση των πόρων του. Για παράδειγμα το πλήθος των οστών βοοειδών, αιγοπροβάτων και χοίρων μας δίνουν πληροφορίες για την οργάνωση της κτηνοτροφίας, ενώ τα οστά ψαριών για την αξιοποίηση των θαλάσσιων πόρων, παρά την απόσταση από τη θάλασσα. Το μέγεθος του οικισμού μειώθηκε κατά την διάρκεια του 7ου αιώνα π.Χ. και τελικά το Κάστρο εγκαταλείφθηκε στο τέλος αυτού του αιώνα.