Με μια
μικρή, αλλά έμπειρη ομάδα, δώδεκα ορειβατών ανέβηκε ο Ορειβατικός Σύλλογος Αγίου
Νικολάου την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 2026 στο αγαπημένο οροπέδιο Καθαρού, τόσο
κοντά στην πόλη μας, με σκοπό να περπατήσει τις χαμηλότερες κορφές της Δίκτης, ΒΑ
του Λαζάρου.
Ομαδική στο όμορφο πρινόδασος της περιοχής
Παρκάρουμε
τα αυτοκίνητά μας στον περίφημο Σγουρό Πρίνο, ένα τεράστιο δέντρο-μνημείο της φύσης,
δίπλα στο παλιό Τυροκομείο της Κριτσάς κι ακολουθούμε ανηφορικό χωματόδρομο με
κατεύθυνση νότια, που περνάει από τον Αϊ-Δημήτρη και από σύγχρονες, αλλά και
παλιότερες εποχικές κατοικίες, που είχαν σκοπό την εκμετάλλευση του πλούσιου
αυτού τόπου, που διαθέτει νερό κι εύφορη γη και προσφέρεται για πλήθος
καλλιέργειες.
Κάποτε αφήνουμε τον δρόμο και συνεχίζουμε την ανηφόρα με μονοπάτι, αλλού ευδιάκριτο κι αλλού σβησμένο από τον χρόνο. Περνάμε την περιοχή Μαύρες δίπλα σε παλιό οικισμό κοντά στο διάσελο που έχει ωραία θέα στον Λάκκο τσ’ Ώχρας. Προχωρώντας προς την πρώτη κορυφή, το Μπατελιό, το τοπίο εναλλάσσεται από ανάβαση ελεύθερη σε πετρώδες τοπίο διακοπτόμενο από επίπεδα χωμάτινα λιβάδια, με πρινόδασος ή εκτάσεις με φρύγανα και θάμνους. Κατάλοιπα ανθρώπινων οικοδομημάτων σμιλεμένων με την ασπρο-γκρί πέτρα της περιοχής: αγροικίες, μαντριά, σημάδι ότι το μέρος αυτό κάποτε έσφυζε από ζωή. Αντίθετα σήμερα πέρα από κάποια κοπάδια αιγοπροβάτων, που μας κοιτούν περίεργα, δεν υπάρχει εδώ ψηλά άλλο ίχνος ανθρώπινης παρουσίας εκτός από εμάς. Συμπληρωματικά να αναφέρω ότι κάποια απ’ τα μαντριά της περιοχής έπαιξαν σπουδαίο ρόλο στον εμφύλιο πόλεμο ως ορμητήρια των ανταρτών του Ε.Λ.Α.Σ. (πληροφορίες: Γιώργος Ανδρουλάκης )
Ομαδική πριν την εκκίνηση στην 'πλατεΐτσα' δίπλα στον περίφημο επιβλητικό Σγουρό Πρίνο
Εκκλησάκι Αϊ-Δημήτρη με θέα στο οροπέδιο
Ωραίο μέρος για στάση, αλλά είμαστε δυστυχώς ακόμα στην αρχή
Παίρνοντας κατεύθυνση προς Μαύρες ακολουθώντας χωματόδρομο και μετά μονοπάτι
Μέρη που κάποτε έσφυζαν από ζωή, όπως δείχνουν τα απομεινάρια οικοδομημάτων. Πολλά απ' αυτά ήταν μιτάτα, που αποτέλεσαν κρησφύγετα ανταρτών στην Κατοχή και τον Εμφύλιο
Πρώτη
κορφή λοιπόν το Μπατελιό, που μας προσφέρει καταπληκτική θέα στα δυο οροπέδια:
Λασιθίου (στα δυτικά) και Καθαρού (στα βόρεια). Συνεχίζοντας την ανάβαση θα
φτάσουμε στην κορφή του Σκαφιδαρά, την πιο ψηλή της ημέρας στα 1.673μ., όπου θα
πάρουμε το κολατσιό μας αγναντεύοντας το νότιο κρητικό πέλαγος, Ιεράπετρα και
Μύρτος στα ανατολικά και κρυφοκοιτάζοντας τον γίγαντα της Δίκτης, Λάζαρο, στα
δυτικά: «Ένας πήδος είναι από εδώ». Αυτόν τον ‘πήδο’ όμως δεν θα τον κάνουμε
σήμερα. Θα τον αφήσουμε εκκρεμότητα για μια επόμενη φορά. Για την ώρα απέναντι μάς
περιμένει άλλη μία μυτερή κορφή. Ονομάζεται, το Τσουνί της Πατέλας, κατά τον
Γιώργο Ανδρουλάκη, που ξέρει την περιοχή καλύτερα κι απ’ την τσέπη του.
Από το διάσελο στις Μαύρες φαίνεται επιβλητικός ο Λάζαρος
Πετρο-καλυβάκι βοσκού
Από εδώ
θα κατηφορίσουμε προσεκτικά προς μια τελευταία μεγάλη χωμάτινη έκταση, το
περίφημο Λιβάδι (1.540μ.), που αποτελεί τη βάση για την ανάβαση στον Λάζαρο. Συνεχίζουμε
την ‘άτακτη’ κατηφόρα από όμορφο πρινόδασος, ώσπου να βρούμε το μονοπάτι, το
οποίο στο τέλος γίνεται ένα καλοδιατηρημένο καλντερίμι, που εξυπηρετούσε
προφανώς τα μαντριά και τις αγροικίες της περιοχής, που ξεπηδούν μοναχικά εδώ
κι εκεί. Περνούμε και από τουλάχιστον ένα-δύο πηγές (πιο γνωστή το Νερό της Τρύπας
ή Χάμπασο στεγνή δυστυχώς, ας ελπίσουμε προσωρινά λόγω εποχής). Το μονοπάτι θα μας
οδηγήσει πίσω στον χωματόδρομο, που με τη σειρά του θα μας φέρει στα
αυτοκίνητα. Στάση στον Αβδελιακό για μια μπίρα και σύντομη επιδρομή
στις μηλιές που είναι ήδη χαμόστρωμα, σταθερές αξίες.
Λιβάδια στα ενδιάμεσα
Εδώ, κάτω απ' το Μπατελιό
Ανεβαίνοντας
Πανοραμική θέα από Μπατελιό
Ο Χάρης στην κορυφή Σκαφιδαρά κι από πίσω επιβλητικός ο Λάζαρος
Από Σκαφιδαρά προς Τσουνί Πατέλας
Λιβάδι, κάτω από Σκαφιδαρά: από εδώ γίνεται η ανάβαση στον Λάζαρο, την 3η πιο ψηλή κορφή της Δίκτης
Η ομάδα περνώντας απ' το πρινόδασος της επιστροφής
Πηγή της Τρύπας ή Χάμπασο, δυστυχώς στεγνή
οι αγαπημένοι gyps vulvus, θαμώνες της περιοχής
Όπως και τα συμπαθητικά αιγοπρόβατα
Θέα στην απέναντι πλευρά
Πεζοπορία
11 χλμ και 600 μ. υψομετρικής, 5,5 ώρες στην όμορφη άγρια φύση των βουνών μας, ό,τι
πρέπει για να φύγει η ένταση της βδομάδας και να δεις τη ζωή με άλλο μάτι. Καιρός
ιδανικός, ομάδα δεμένη, όλα καλά. Ευχαριστούμε τον αρχηγό μας, Γιάννη Βούλγαρη,
ήρεμη δύναμη του ορειβατικού. Πολλές πληροφορίες τόσο γεωγραφικές όσο και
ιστορικές θα βρει, όποιος επιθυμεί και ψάχνεται γι’ αυτά, στο βιβλίο του Γιώργου
Ανδρουλάκη: «Ορειβατικές Περιπέτειες», που θα κυκλοφορήσει σύντομα!
Διότι
το ποτάμι δεν είναι ποτέ ίδιο, αλλά ούτε κι ο άνθρωπος.»
Ηράκλειτος
Παρά τον δυνατό αέρα οι θαρραλέοι της ομάδας κατάφεραν να φτάσουν στην κορυφή! Με τα μπουφανάκια καλοκαιριάτικα στην δύση του ηλίου!
Με
αυτή τη σκέψη ξεκινήσαμε άλλη μία καλοκαιρινή διαδρομή, μία από εκείνες που
έχουμε καθιερώσει να πραγματοποιούμε κάθε χρόνο, σε μία από τις νύχτες της
πανσελήνου. Οι συνθήκες δεν είναι ποτέ ίδιες: ο καιρός αλλάζει, οι άνθρωποι
αλλάζουν, τα χρόνια περνούν. Κι όμως, κάθε φορά η εμπειρία είναι μοναδική και
μαγική.
Παρότι
ο δυνατός άνεμος απέτρεψε αρκετούς από το να συμμετάσχουν, μια ομάδα 20
πεζοπόρων αποφάσισε να το προσπαθήσει και τα κατάφερε. Ξεκινώντας από το Αστιβιδωπό, ακολουθήσαμε το παλιό μονοπάτι και, περνώντας από το Κακό Βουνί, ανηφορίσαμε προς την κορυφή των Ανεφαλάκων. Λίγο
πριν φτάσουμε, μας χάρισε η φύση τη μοναδική golden hour, εκείνη τη μαγική
στιγμή που όλα βάφονται χρυσά και αποκτούν μια ξεχωριστή ζεστασιά.
Τα
νεότερα μέλη της ομάδας ενθουσιάστηκαν ιδιαίτερα με το σύντομο σκαρφάλωμα που
μας οδήγησε πιο γρήγορα στην κορυφή, μια ιδέα του αρχηγού και ιστορικού
προέδρου του Συλλόγου μας, Λεωνίδα Κλώντζα. Παρά τις δύσκολες καιρικές συνθήκες,
απολαύσαμε ένα υπέροχο ηλιοβασίλεμα
και, λίγο αργότερα, την ανατολή της
πανσελήνου.
Η
επιστροφή ξεκίνησε από την κορυφογραμμή και, καθώς έπεφτε το σκοτάδι, άναψαν οι
φακοί μας. Μέσα στο ημίφως συναντήσαμε το μονοπάτι που μας οδήγησε στον δρόμο
και, ολοκληρώνοντας την κυκλική διαδρομή, επιστρέψαμε
από το ιστορικό μινωικό μονοπάτι που συνδέει το Οροπέδιο Καθαρού με την Κριτσά.
Μια ακόμη βραδιά που θα μείνει στη μνήμη μας.
Αρχηγέ,
σε ευχαριστούμε!
Ξεκινάμε από το Αστιβιδωπό Κριτσάς παίρνοντας παλιό ανηφορικό μονοπάτι. Παρά τον δυνατό αέρα εδώ επικρατεί σχετική νηνεμία!
Στα ξέφωτα του πρινόδασους μπορεί κανείς να θαυμάσει τον κόλπο του Μεραμπέλλου
Ο απογευματινός ήλιος ζεσταίνει τα χρώματα της φύσης
Ανθρώπινες κατασκευές παρελθόντων ετών
Οι παλιές πηγάδες συλλογής νερού
Τραβερσάροντας για κορυφή
Κρυφοκοιτάζοντας τον ήλιο
Έρωντας
Δύση του ηλίου με τον φακό του Γιάννη
Και με τον φακό του Λεωνίδα!
Ανατολή της Πανσελήνου στα ανατολικά, πάνω απ' τη Θρυπτή, Πανσέληνος του Ελαφιού
